Oświadczenie o powierzeniu pracy cudzoziemcowi przysługuje dziś tylko obywatelom Armenii, Białorusi, Mołdawii i Ukrainy (rozporządzenie z 21 listopada 2025 r., Dz.U. poz. 1617). Od 1 grudnia 2025 r. nie ma na tej liście Gruzji. Obywatele wszystkich pozostałych państw spoza UE, w tym Gruzji, Kazachstanu, Uzbekistanu, Indii czy Turcji, pracują u polskiego pracodawcy na podstawie zezwolenia na pracę typu A albo jednolitego zezwolenia na pobyt i pracę. Oświadczenie kosztuje 400 zł i daje do 24 miesięcy pracy, zezwolenie typu A kosztuje 400 zł przy pracy dłuższej niż 3 miesiące i obowiązuje do 3 lat.
Jak złożyć wniosek o zezwolenie w portalu praca.gov.pl i co zmieniło się w procedurze, opisujemy w artykule o zezwoleniu na pracę 2026. Tu porównujemy dwie drogi i podpowiadamy, którą wybrać.
Kto może pracować na oświadczeniu
| Obywatelstwo | Oświadczenie | Zezwolenie typu A |
|---|---|---|
| Armenia, Białoruś, Mołdawia | tak | tak |
| Ukraina | tak, ale zwykle prościej przez powiadomienie, patrz niżej | tak |
| Gruzja | nie, od 1 grudnia 2025 r. | tak |
| Pozostałe państwa spoza UE | nie | tak |
Obywatel Gruzji, którego oświadczenie wpisano do ewidencji przed 1 grudnia 2025 r., może dalej pracować na warunkach tego oświadczenia do końca jego ważności (§ 3 rozporządzenia). Nowego oświadczenia dla obywatela Gruzji urząd pracy już nie wpisze.
Obywatele Ukrainy mają osobną ścieżkę. Do 5 marca 2029 r. ci, którzy przebywają w Polsce legalnie i nie korzystają z ochrony czasowej, mogą pracować na podstawie powiadomienia, które pracodawca składa do urzędu pracy w ciągu 7 dni od rozpoczęcia pracy (art. 41 ustawy z 23 stycznia 2026 r. w związku z art. 5a ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom). Osoby korzystające z ochrony czasowej pracują na podstawie takiego samego powiadomienia (art. 5a).
Porównanie w jednej tabeli
| Oświadczenie o powierzeniu pracy | Zezwolenie na pracę typu A | |
|---|---|---|
| Kto wydaje | starosta (powiatowy urząd pracy) właściwy dla siedziby pracodawcy, wpis do ewidencji | wojewoda właściwy dla siedziby pracodawcy (art. 26 ust. 1), decyzja |
| Jak złożyć | elektronicznie w systemie ministerstwa pracy, praca.gov.pl (art. 61 ust. 1) | elektronicznie w tym samym systemie, inna forma zostanie pozostawiona bez rozpoznania (art. 8 ust. 2-3) |
| Opłata | 400 zł | 200 zł do 3 miesięcy pracy, 400 zł powyżej 3 miesięcy |
| Termin | wpis do 7 dni roboczych, a gdy sprawa wymaga wyjaśnień do 30 dni (art. 66) | ustawa nie podaje osobnego terminu, obowiązuje KPA: miesiąc, w sprawie szczególnie skomplikowanej dwa (art. 35 § 3) |
| Okres pracy | do 24 miesięcy, start najpóźniej 6 miesięcy od złożenia (art. 61 ust. 1 pkt 5-6) | do 3 lat (art. 15) |
| Pensja | nie niższa niż płaca minimalna i niż u pracowników na porównywalnym stanowisku (art. 65 ust. 1 pkt 1) | ten sam wymóg (art. 30 ust. 1 pkt 2) |
| Wymiar | według oświadczenia | od 1/4 do pełnego etatu (art. 30 ust. 1 pkt 3) |
| Kiedy odmowa | między innymi wyczerpany roczny limit oświadczeń, jeśli Rada Ministrów go ustali (art. 65 ust. 1 pkt 5) | zawód na liście zawodów, w których starosta odmawia zezwoleń (art. 31) |
Opłaty określa rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 20 listopada 2025 r. (Dz.U. poz. 1622), obowiązujące od 1 grudnia 2025 r. Opłata za zezwolenie na pracę sezonową wynosi 100 zł, a za zezwolenie przy delegowaniu pracownika 800 zł.
Płaca minimalna wynosi 4 806 zł brutto w 2026 r. i 4 950 zł od 1 stycznia 2027 r. (Dz.U. 2026 poz. 1213). Wymóg pensji dotyczy więc obu dokumentów. Twierdzenie, że oświadczenie „nie jest powiązane z płacą minimalną”, jest nieprawdziwe.
Zamiast testu rynku pracy: lista zawodów
Ustawa z 20 marca 2025 r. nie wymaga od pracodawcy informacji starosty o rynku pracy. Zamiast tego starosta, po pozytywnej opinii powiatowej rady rynku pracy, może ustalić listę zawodów, w których odmawia się zezwoleń ze względu na trudną sytuację na lokalnym rynku pracy. Listę zatwierdza wojewoda, a ministerstwo pracy publikuje rejestr list w podziale na powiaty (art. 31 ust. 3-6). Decyduje lista obowiązująca w dniu złożenia wniosku dla głównego miejsca pracy cudzoziemca.
Ta sama lista działa przy zezwoleniu na pobyt czasowy i pracę: wojewoda nie wyda go, jeśli zawód jest na liście (art. 114 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach). Przed wnioskiem warto więc sprawdzić rejestr dla powiatu, w którym cudzoziemiec będzie pracował.
Obowiązki pracodawcy po wpisie lub decyzji
Przy oświadczeniu (art. 68 i 70):
- przed dopuszczeniem do pracy przekazujesz przez system kopię umowy z cudzoziemcem w języku polskim;
- warunki umowy muszą odpowiadać oświadczeniu, a pensja nadążać za każdą podwyżką płacy minimalnej;
- powiadamiasz starostę o podjęciu pracy w ciągu 7 dni od jej rozpoczęcia, a o niepodjęciu w ciągu 14 dni od daty startu z ewidencji;
- nowego oświadczenia nie potrzeba przy zmianie siedziby lub nazwy firmy, przejściu zakładu pracy, zwiększeniu wymiaru czasu pracy do pełnego etatu i zmianie nazwy stanowiska bez zmiany obowiązków (art. 69).
Przy zezwoleniu typu A (art. 18-20):
- w ciągu 7 dni powiadamiasz wojewodę, jeśli cudzoziemiec nie podjął pracy w ciągu 2 miesięcy od początku ważności zezwolenia, przerwał ją na ponad 2 miesiące albo skończył ją wcześniej niż 2 miesiące przed końcem zezwolenia;
- tak samo zgłaszasz zmianę siedziby, nazwy, formy prawnej, przejście zakładu pracy i zmianę nazwy stanowiska bez zmiany obowiązków.
Każdy dokument dotyczy jednego pracodawcy. Przy zmianie pracy nowy pracodawca składa nowe oświadczenie albo nowy wniosek o zezwolenie.
Co z kartą pobytu
Jednolite zezwolenie na pobyt czasowy i pracę nie wymaga osobnego zezwolenia na pracę ani oświadczenia. Pracodawca wypełnia tylko Załącznik nr 1 do wniosku w MOS. Teza, że do karty pobytu na pracę trzeba równolegle uzyskać zezwolenie typu A, jest błędna.
Oświadczenie i zezwolenie typu A przydają się w trzech sytuacjach:
- cudzoziemiec przyjeżdża na wizie w celu pracy i zaczyna pracę przed złożeniem wniosku o kartę;
- cudzoziemiec z kartą pobytu zmienia pracodawcę i chce pracować u nowego przed decyzją o zmianie zezwolenia (art. 3 ust. 3 pkt 3 ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy);
- cudzoziemiec czeka na decyzję w sprawie karty i bezpośrednio przed złożeniem wniosku był uprawniony do pracy (art. 3 ust. 3 pkt 2).
Terminy przy zmianie pracodawcy opisujemy w tekście o zmianie pracodawcy na karcie pobytu.
Co wybrać: krótka ściągawka dla pracodawcy
Pracownik z Ukrainy. Powiadomienie do urzędu pracy w ciągu 7 dni od rozpoczęcia pracy, bez opłaty za oświadczenie. Ta ścieżka obowiązuje do 5 marca 2029 r.
Pracownik z Armenii, Białorusi lub Mołdawii na okres do 24 miesięcy. Oświadczenie za 400 zł, zwykle szybsze niż zezwolenie. Przy dłuższej współpracy rozważ od razu jednolite zezwolenie na pobyt i pracę.
Pracownik z Gruzji, Kazachstanu, Uzbekistanu, Indii, Turcji i innych państw. Zezwolenie typu A za 400 zł albo, jeśli cudzoziemiec już mieszka w Polsce, jednolite zezwolenie na pobyt i pracę. Sprawdź listę zawodów dla powiatu.
Praca sezonowa w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce. Osobne zezwolenie na pracę sezonową za 100 zł, wydaje je starosta.
Kary
Za powierzenie pracy bez wymaganego dokumentu pracodawca płaci od 3 000 do 50 000 zł grzywny, nie mniej niż 3 000 zł za każdą osobę, a cudzoziemiec co najmniej 1 000 zł (art. 84 ust. 1, 2 i 13). Za brak powiadomienia o podjęciu lub niepodjęciu pracy przy oświadczeniu albo podanie w nim nieprawdy grozi od 500 do 5 000 zł (art. 84 ust. 10). Więcej o karach w tekście o nielegalnym zatrudnieniu.
Jak pomagamy
Pracownikom pomagamy w legalizacji pobytu, a pracodawcom w ustaleniu, który dokument pasuje do danej osoby i czy zawód nie jest na liście powiatu. Konsultacja kosztuje 300 zł i jest zaliczana na poczet usługi. Prowadzenie sprawy o kartę pobytu na pracę kosztuje od 2 000 zł plus opłaty urzędowe.
Karta pobytu na pracę z LegalWin
Artykuł ma charakter informacyjny i opiera się na ustawie z 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom (Dz.U. poz. 621) oraz rozporządzeniach Dz.U. 2025 poz. 1617 i 1622.
Powiązane materiały: